Fidel Castro: de revolutionair, de schoft en de haast onsterfelijke

Dictators zijn eigenlijk altijd al een beetje een obsessie voor mij geweest. Het zijn niet enkel toonbeelden van kwaad en alles dat ik verafschuw, het zijn vaak markante figuren met de meest uiteenlopende persoonlijkheden. We leven momenteel in een periode dat veel ‘klassieke’ dictators in hun protserige mausoleums van de eeuwige rust kunnen gaan genieten. Het 2016-equivalent van de klassieke dictator is vaak een semi-democraat die in feite als absoluut heerser te werk gaat. Vaak profiteren ze van een niet al te goed ontwikkelde of gematigde oppositie en doen ze er alles aan om dat zo te houden. Hierbij helpt de geheime dienst en een goed ontwikkelde staatsmedia altijd.

Maar denk nu even aan die klassieke dictators; mannen die door een slinkse staatsgreep, een militaire coupe of een rebellenopstand aan de macht zijn gekomen. Die oude – immer door gewapende vrouwen omringde – Khadaffi, de bebaarde en in een hol weggekropen Hussein of wat dacht je van Kim Jong-il, de bruutste Aziatische dictator sinds – nog zo’n prachtstuk – Mao Zedong. Wie was er nou nog meer? Oja, natuurlijk: Fidel Castro. Wat was dat nou ook alweer voor een man?

De Revolutionair

Fidel Castro was – in tegenstelling tot Georgische boerenpummels als Stalin – een intellectueel. Castro was namelijk geen boerenpummel, hij was de zoon van een rijke suikerboer en kreeg zo de kans om een opleiding tot advocaat de volgen en zijn politieke ambities na te streven. Castro wilde niets liever dan aan de macht komen door middel van verkiezingen, maar Cuba werd geregeerd door dictator Batista. En een intellectueel onder een dictatuur is hetzelfde als een boer zonder landwerktuigen, hij kan wel zaaien maar de oogst wordt hem onthouden. Castro grijpt de macht na een langdurige rebellenstrijd. Cuba heeft zich ontworsteld van een dictator, de sociale hervormingen kunnen plaatsvinden en de vrije verkiezingen zullen niet lang meer op zich laten wachten.

De Schoft

De sociale hervormingen hebben plaatsgevonden. Cuba is vandaag de dag nog steeds een land met een goed onderwijssysteem en een uitstekende gezondheidszorg. De verkiezingen bleven echter uit, Castro ontwikkelde zichzelf langzaam als een linkse Batista die critici de mond snoeide, dichters opsloot en dissidenten executeerden. Amerika heeft altijd goed samengewerkt met Cuba. Totdat Castro de macht overnam, Amerikaanse bedrijven nationaliseerde en de maffia de deur wees. Nadat Kennedy zijn mega-order: Cubaanse sigaren van topkwaliteit, binnen had, stelde hij een handelsembargo op Cuba in. Toen was Castro een brute dictator, en dat niet alleen, hij was een brute dictator die zich niet de les liet lezen.

De (haast) Onsterfelijke

Het interesseerde Fidel Castro vrij weinig wat men in het buitenland van hem vond. Ondemocratisch? “Ja, wat kan een president in 4 jaar bereiken? 8 jaar zou een stuk beter zijn. Of 20 jaar, denk eens aan wat je in 20 jaar kan bereiken!”. Wanneer er lof was over zijn manier van regeren had dat altijd een ideologische grondslag, wanneer er kritiek was had dat altijd een pragmatische reden. Gehaat was hij zeker. Hij was een doorn in het oog van de VS, uit nader onderzoek is gebleken dat er 638 moordaanslagen op Castro zijn gepleegd. Van een moordaanslag op straat tot het vergiftigen van sigaren. Het is allemaal niet gelukt. En dan is het des te geestiger dat deze bebaarde dictator-bejaarde in alle rust op 90-jarige leeftijd sterft.

Fidel was een memorabele, grote schurk.

De foto komt van Marcelo Montecino.