De inzet van drones werkt averechts en dit is waarom

Drones worden ingezet voor vrede en veiligheid, maar maken veel burgerslachtoffers en zorgen voor angst en onzekerheid onder burgers in oorlogsgebied. Nanda van den Berg is niet verbaasd en legt uit waarom de inzet van drones een averechts effect heeft.

Rennet Stowe Rennet Stowe

Drones lijken inmiddels heel normaal te zijn. Dit geldt voor drones die gewoon hier in Nederland over ons hoofd vliegen, maar ook voor drones die gebruikt worden in oorlogssituaties. Drones lijken een veilige en gemakkelijke wijze om de vijand aan te pakken. Maar zijn drones enkel handig en veilig, of zit er ook een duistere kant aan deze hypermoderne oorlogsinstrumenten?

Als we het over drones hebben, hebben we het natuurlijk over onbemande vliegtuigen en die zijn bijna altijd onbewapend. Bewapende drones worden maar door een paar landen gebruikt. De koploper hiervan is de VS, maar ook het Verenigd Koninkrijk, Israël, China en Iran zijn in het bezit van bewapende drones. De uitbreiding van het aantal bewapende drones is volop aan de gang. President Obama maakt bij deze uitbreiding wel de kanttekening dat dit een behoedzaam proces dient te zijn, en dat er verantwoordt met drones moet worden omgegaan. Obama krijgt met zijn dronebeleid echter alsnog veel kritiek te verduren; de publieke opinie is namelijk dat de VS teveel drone-aanvallen uitvoeren waarbij burgerslachtoffers vallen.

De luchtmacht biedt nauwelijks transparantie. Dit maakt het moeilijk om het gebruik van drones te onderzoeken en te beoordelen.

Het precieze aantal droneaanvallen in oorlogsgebied is onbekend. Dit komt omdat er veel verschillende definities zijn van wat nu precies een droneaanval is. Daarnaast is er geen volledige transparantie vanuit de luchtmacht. Dit maakt het moeilijk om het gebruik van drones te onderzoeken en te beoordelen. Er is behalve een gebrek aan transparantie geen internationale controle op droneaanvallen. Het feit dat er geen aantallen worden vrijgegeven wil overigens niet zeggen dat er totaal geen zicht op is – ongeveer een jaar geleden is er een rapport gelekt met droneaanvallen in de periode 2006-2013 in de regio FATA, Afghanistan. In dit rapport staat vrij gedetailleerd het aantal burgerslachtoffers dat bij elke aanval gevallen is. Uit dit rapport blijkt is dat de aantal verontrustend hoog zijn.

Dit heeft meerdere oorzaken. Drones worden op een doelwit afgestuurd, maar als een drone eenmaal vertrokken is, wordt deze van veraf bestuurd. Dit betekent dat de precisie ervan niet meer zo groot is. Daarnaast maakt het gebruik van drones het makkelijker voor politici om de vijand aan te vallen. Er zit namelijk geen risico meer aan voor militairen zelf. Het inzetten van landgenoten ligt natuurlijk in elk land gevoelig, maar als dit niet hoeft te gebeuren zijn mensen sneller geneigd zich achter een missie te scharen.

Omdat drones van afstand worden bestuurd, wordt het weleens grappend vergeleken met een ‘videogame’ . Mensen besturen de drones namelijk vanaf een scherm en hebben knoppen in handen waarmee ze op bepaalde plekken kunnen aanvallen. Dat vertoont natuurlijk rake overeenkomsten met een game. Dit kan problemen met zich meebrengen. Het gaat hier immers om onbemande vliegtuigen, wat het toch tot een soort ver-van-je-bed-show maakt.

Ondanks rapporten over burgerslachtoffers, wordt er zowel door de Amerikaanse als door de Britse overheid geclaimd dat drones de veiligheid in de wereld vergroten. Desalniettemin claimen diverse wetenschappers dat drones zorgen voor instabiliteit en een onveilig gevoel onder burgers. Vanaf een afstand is namelijk niet te zien of drones bewapend zijn of niet. Het zien van drones maakt mensen in oorlogsgebied dan ook bang. Dit kan tot grote paniek leiden. Daarnaast zijn er ook veel surveillancedrones in oorlogsgebieden die mensen het gevoel geven dat ze gecontroleerd worden.

Er zou niet gedebatteerd moeten worden over hoe we drones moeten gebruiken maar of we ze moeten gebruiken.

Kortom: drones maken veel slachtoffers, veroorzaken angst en onzekerheid, en de inzet ervan is nauwelijks transparant genoeg om te beoordelen in hoeverre deze objecten nuttig zijn en in hoeverre dat opweegt tegen de risico’s. Er zijn geen duidelijke regels voor het gebruik van drones, en daarmee zijn ze dus ook niet verboden. Wel mogen ze volgens de international humanitarian law alleen op militaire doelen afgaan – niet op burgerdoelen. Ook mogen drones absoluut geen chemische of biologische wapens vervoeren of afvuren. Er staat ook in de internationale wet dat wapens die preciezer zijn de voorkeur moeten hebben boven andere wapens, zodat er zo min mogelijk onschuldige slachtoffers vallen. Of een drone een precisiewapen is of niet, is een internationale discussie. Het valt echter te betwisten. Cijfers over burgerslachtoffers liegen immers niet.

Er zou dan ook niet gedebatteerd moeten worden over hoe we drones moeten gebruiken maar of we ze moeten gebruiken. Want waarom is er zoveel ongevoeligheid over dingen die zo ver van ons af staan? En wordt het niet eens tijd om transparantie te eisen? Kritisch te kijken naar het gebruik van drones? Wetgeving aan te passen? Zolang er niets verandert, zullen er onschuldige slachtoffers blijven vallen. En hoe geloofwaardig is het dan nog als politieke leiders claimen dat zij het leger (en dus ook hun drones) inzetten voor vrede en veiligheid?

Macbook Pro
* Intel Core i7 (3.8GHz, 6MB cache)
* Retina Display (2880 x 1880 px)
* NVIDIA GeForce GT 750M (Iris)
* 802.11ac Wi-Fi and Bluetooth 4.0
* Thunderbolt 2 (up to 20Gb/s)
* Faster All-Flash Storage (X1)
* Long Lasting Battery (9 hours)
Help ons groter worden!
Onze site is gratis voor iedereen en dat willen we graag zo houden. Graag willen we je vragen onze facebookpagina leuk te vinden. Zo kunnen wij blijven groeien en mis jij geen van onze artikelen! Alvast bedankt en veel leesplezier, het Young Critics-team :-)
YOUNG CRITICS
Non-actief
Op dit moment wordt geen nieuwe content geplaatst op de site. We zijn op de achtergrond bezig met reorganiseren van onze redactie- en publicatiestructuur. In de tussentijd kun je uiteraard onze oude stukken gewoon op de site lezen. Tot snel! Het YC-team.
Bedankt, we nemen z.s.m. contact met je op.