De aanslagen van 9/11: Terreur of complot? Deel III

Natuurlijk kan het toeval zijn dat Larry Silverstein uitgerekend op 11 september een afspraak had bij de dermatoloog, maar je kunt het de truthers niet kwalijk nemen dat ze hier meer achter zoeken. Net zoals achter vele andere toevalligheden die die dag plaatsvonden, zoals geplande militaire oefeningen waardoor er bijna geen straaljagers beschikbaar waren ter bescherming. Of het feit dat enkele legerfunctionarissen toevallig die dag niet aanwezig waren, waardoor communicatie tussen het leger en de luchtverkeersleiding uitermate moeizaam verliep. Ook kun je het truthers niet kwalijk nemen dat zij vragen stellen over de gang van zaken, bijvoorbeeld met betrekking tot het instorten van zowel WTC 1, 2 als 7. En zolang die vragen niet sluitend beantwoord worden, zullen ze altijd worden gesteld. Heel veel vragen zijn tot op de dag van vandaag namelijk onbeantwoord gebleven:

  • Waarom is er van de crash op het Pentagon, een van de zwaarst bewaakte gebouwen ter wereld, maar één video vrij gegeven? Zijn er niet nog video’s opgenomen vanuit andere locaties die een beter beeld geven van het vliegtuig dat invliegt op het Pentagon? Probeert de FBI iets te verbergen, of zijn er daadwerkelijk maar twee video’s opgenomen die dag?
  • Is het nu wel of niet mogelijk om gesprekken te voeren met mobiele telefoons op de hoogte waarop dat gedaan werd op vlucht 93?
  • Hoe kunnen kapers die nog nooit in dergelijke vliegtuigen hebben gevlogen het vliegtuig besturen/controleren met zo’n snelheid op zo’n geringe hoogte? Er is een groot aantal piloten dat de vluchten van de verschillende vliegtuigen heeft bestudeerd en zij concluderen dat zij als getrainde piloot waarschijnlijk niet in staat zijn dat soort manoeuvres uit te voeren.
  • Waar zijn de zwarte dozen van de vliegtuigen?
  • Hoe verklaren we de talloze getuigenverklaringen waaruit blijkt dat er zowel voor als tijdens en na het instorten van WTC 1, 2 en 7 explosies gehoord zijn.
  • Waarom besloten enkele legerfunctionarissen in de week voorafgaand aan 9/11 met privévliegtuigen te gaan vliegen in plaats van met reguliere lijnvliegtuigen van de grote vliegmaatschappijen?

En dan is dit nog maar het topje van de complottheorie-ijsberg. In diverse documentaires worden verschillende theorieën nog veel gedetailleerder uitgewerkt en in andere documentaires worden deze weer weerlegd. En zo gaat het maar door en door en door.

Laten we vooropstellen dat de discussie complexer ligt dan truthers vs. debunkers. Binnen de wereld van de truthers bestaan immers uiteenlopende opvattingen die weinig met elkaar van doen hebben. Zo zijn truthers die denken dat de officiële verklaring omtrent 9/11 niet helemaal klopt onvergelijkbaar met truthers die stellen dat de overheid zelf achter de aanslagen zit. Uiteraard heeft iedereen recht op een mening, maar het lastige van complottheoretici is dat het leeuwendeel van hun stellingen op geen enkele manier bewezen kan worden en dus slecht onderbouwd is. Debunkers daarentegen lijken zo gefixeerd op de officiële verklaring dat zij niet open staan voor tegenargumenten en die vervolgens op matige wijze weerleggen. Daar komt nog bovenop dat zij de truthers afschilderen als een stel idioten. Zolang die extreme gevallen er zijn, zal er over 9/11 altijd discussie blijven, ongeacht welke bewijzen er op tafel worden gelegd.

Al jaren wordt er door truthers geroepen dat er een nieuw onafhankelijk onderzoek naar de aanslagen van 9/11 moet komen. Hoewel ik betwijfel dat dit de voortdurende strijd tussen truthers en debunkers zou doen verstommen, ben ik wel erg benieuwd naar de conclusies waarmee een onafhankelijk onderzoeksinstituut zou komen.

Een debat vol emoties

In mijn onderzoek ben ik erachter gekomen dat de aanvallen op 11 september 2001 vele ‘waarheden’ kent. Iedere persoon die zich hier uitgebreid mee bezig houdt is er immers van overtuigd dat zijn of haar waarheid dé waarheid is. Is het te ver gezocht om te concluderen dat de waarheid dan wel ergens in het midden zal liggen? En dat de ‘officiële waarheid’ dus niet de echte waarheid is? En wat als dat wel jouw waarheid is, ben je dan een mak lammetje dat klakkeloos alles wat de overheid je voorschotelt voor lief neemt? Is dat naïef?

Na het bekijken van vele uren aan documentaires van zowel truthers als debunkers is me een aantal dingen opgevallen. Wanneer je je gaat verdiepen in deze materie moet je ervoor waken dat je alles zo objectief mogelijk bekijkt. Het is namelijk heel makkelijk om je te laten meeslepen door de overtuigingskracht van de truthers. De documentaire ‘Anatomy of a Great Deception’ is een mooi voorbeeld van een man die in eerste instantie de officiële verklaring aanhangt, maar vervolgens almaar dieper verzeild raakt in complottheorieën, net zolang tot het hem bijna z’n huwelijk kost. Natuurlijk, ergens in geloven en ervoor staan is goed, maar blijf reëel. Het probleem met 9/11 is namelijk dat het met zijn politieke en religieuze achtergronden een emotioneel zwaar beladen onderwerp is. En zodra je 9/11 op emotionele wijze benadert, begeef je je op glad ijs. Het debat tussen truthers en debunkers is dan ook vooral een emotioneel debat, waarbij met name de truthers zich door emoties laten meeslepen.

Professor Michael Sherman geeft een psychologische verklaring voor de emotionele wijze waarop met name truthers de discussie aangaan: ‘De impact van de gebeurtenissen op 9/11 is zodanig groot dat men deze niet kan accepteren. Daarom wordt er een theorie bedacht die men kan aanhangen, zodat de waarheid niet geaccepteerd en onder ogen gezien hoeft te worden.’

Op zich een mooie en plausibele verklaring, maar wat zegt dat over truthers die zeer vergaande theorieën aanhangen? Theorieën die zodanig ver gaan dat er tot in de allerhoogste kringen mensen zijn geweest die deze aanslagen gepland hebben en daarmee de levens van duizenden slachtoffers op hun geweten hebben, alleen om voor het financiële gewin een oorlog te kunnen starten? Dat is namelijk een wel heel cynische insteek. Laat staan de truthers die daarbij ook nog de theorie aanhangen dat United 93 op last van de President uit de lucht is geschoten, of dat de passagiers van United 93 vergast zouden zijn.

Zijn dat echt waarheden die je zou willen verkiezen boven de officiële verklaring dat negentien islamitische extremisten zoveel mogelijk slachtoffers wilden maken door een stel vliegtuigen te kapen en die in het WTC te boren? Zou het niet gezonder en verstandiger zijn om de waarheid te accepteren voor wat die is of op z’n minst lijkt te zijn? Zouden de toevalligheden van 9/11 inderdaad niet gewoon écht toevalligheden zijn?

Ik ben niet vies van een complottheorie meer of minder, maar meer ter vermaak dan dat ik er echt in geloof. Ik denk dat ik een gezonde politieke argwaan heb en twijfel er dan ook geen seconde aan dat er in de politiek vieze spelletjes gespeeld worden. Maar dat een regering zelf aanslagen beraamt en daarmee duizenden mensen om het leven brengt, enkel alleen om een oorlog te kunnen starten, gaat mij te ver.

Toch knaagt er ergens ver in mijn achterhoofd de gedachte dat er meer speelde op 9/11 dan dat ons is verteld. Misschien kies ik er onbewust, in het kader van gemoedsrust, voor om die gedachte te laten voor wat het is. Ik mag toch hopen dat politici niet zo verdorven zijn geweest om zoveel mensen om te brengen. Aan de andere kant zijn er genoeg voorbeelden waar dat soort verdorvenheid wel aan de oppervlakte komt. Wat te denken van de IS en hun onthoofdingsvideo’s, de kapers op 9/11 zelf die willens en wetens honderden mensen de dood injoegen, de nazi’s die achter de Holocaust zaten. Dat wij in een Westerse beschaving leven, pleit ons geenszins vrij van onverdorvenheid.

Het laatste woord over 9/11 is nog niet gesproken en zover zal het vermoedelijk ook nooit komen. Vorm je eigen mening, maar doe dat rationeel en respecteer andermans overtuigingen. Misschien, heel misschien komt er dan toch een eind aan wat vooralsnog vooral een gebed zonder einde is.

Wil je zelf een conclusie vormen of zie je door de bomen het bos niet meer? Bekijk dan de standpunten van zowel truthers en debunkers in de documentaires hieronder:

  • September 11 – The New Pearl Harbour – Met bijna vijf uur is het een flinke zit, maar in deze documentaire worden de meeste complottheorieën tot in detail besproken. Ondanks het feit dat dit overduidelijk een documentaire uit het truthers-kamp is, weet deze documentaire een schreeuwerige ondertoon te voorkomen. Je kunt deze documentaire ook in delen bekijken op net. Het voordeel is dat je daar een inhoudsopgave vindt en zo een selectie kunt maken van wat je eventueel wel of niet wilt zien. Voor iedereen die geïnteresseerd is in deze materie een absolute aanrader.
  • Loose Change – Een van de populairste complottheoriedocumentaires. De makers van deze documentaire hebben inmiddels al verschillende versies geüpload. Telkens wanneer er nieuwe informatie beschikbaar kwam of wanneer een van hun theorieën werd weerlegd pasten zij de documentaire aan om vervolgens een herziene versie te publiceren.
  • Michael Shermer bij CNN – Niet echt een documentaire, meer een slordig gemonteerde opname van Michael Sherman in het programma C-Span op CNN. Michael Shermer is o.a. hoofdredacteur van het tijdschrift Skeptic, dat theorieën van truthers probeert te weerleggen.
  • 9/11: Science and Conspiracy. Een documentaire van National Geographic waarin zij complottheorieën testen en de resultaten voorleggen aan truthers.
  • 9/11 YouTube Playlist – Een playlist met meer dan twintig uur aan 9/11-documentaires, waaronder vier bovengenoemde.
  • September 11 Television Archive – Archive.org heeft een uitgebreid integraal archief rondom de verslaggeving van diverse grote nieuwszenders op 11 september. Het is fascinerend om te zien hoe deze nieuwszenders verslag doen van de gebeurtenissen op die dag. Meest interessante aspect hieraan is hoe langzaam maar zeker het besef komt dat dit niet slechts een ongeluk is, maar een terroristische aanslag.

De foto is gemaakt door Slagheap.


Young Critics draait volledig op donaties. Vond je dit artikel van Maarten Janssen de moeite waard? En wil je graag meer van deze schrijver lezen? Steun ons dan in de vorm van een donatie of een kopje ☕ (€3,50)!

Alvast bedankt, door jou kunnen we blijven publiceren ☺

Hieronder kun je iets bijdragen aan het artikel of de discussie aangaan. Ben je het met Maarten eens? Waarom wel/niet?